Ábalos veroordeeld, maar de Koldo-zaak reikt veel verder dan de mondkapjesfraude

In dit artikel:

Het Spaanse Hooggerechtshof heeft deze week ex-minister van Transport José Luis Ábalos, zijn voormalige adviseur Koldo García en zakenman Víctor de Aldama zwaar veroordeeld in de zogeheten Koldo-zaak: respectievelijk tot 24 jaar en 3 maanden, 19 jaar en 8 maanden, en 4 jaar en 6 maanden cel. De zaak draaide oorspronkelijk om fraude rond mondkapjescontracten tijdens de coronapandemie, maar is inmiddels uitgegroeid tot een veel bredere affaire over corruptie, geldstromen en politieke invloed binnen de Spaanse socialistische partij PSOE.

Volgens de rechters maakten de drie misbruik van hun positie om bevriende bedrijven opdrachten toe te spelen, in ruil voor geld, huisvesting, banen en andere voordelen voor mensen uit Ábalos’ omgeving. Opvallend is dat het vonnis wijst op een langdurige samenwerking, niet op een eenmalige misstap in crisistijd. Daarbij zouden ook eerdere en latere contacten een rol hebben gespeeld, wat de indruk versterkt dat achter de mondkapjesfraude een groter netwerk schuilgaat.

De aandacht verschuift nu vooral naar mogelijke onregelmatigheden bij openbare aanbestedingen en infrastructuurprojecten, waar volgens verklaringen van De Aldama ook over is gesproken. In dat verband duikt steeds vaker de naam Santos Cerdán op, een invloedrijke voormalige PSOE-organisator en vertrouweling van premier Pedro Sánchez. Hij ontkent betrokkenheid, maar wordt gezien als een sleutelpersoon in de vraag hoe de verschillende onderzoekslijnen met elkaar verbonden zijn.

Voor Sánchez blijft de affaire politiek schadelijk, omdat Ábalos jarenlang een van zijn belangrijkste bondgenoten was. Hoewel de PSOE benadrukt dat de premier zelf geen verdachte is, blijft de kwestie vragen oproepen over toezicht, partijdiscipline en verantwoordelijkheid. Bij de Audiencia Nacional lopen intussen minstens drie onderzoeken: naar mondkapjescontracten op de Canarische Eilanden en de Balearen, naar mogelijke fraude bij openbare werken en naar vermeende contante betalingen binnen de PSOE.