Ceuta, de stand van zaken anderhalve maand na de massale grensoversteek

In dit artikel:

De situatie in de Spaanse exclave Ceuta blijft gespannen nadat op 30 en 31 juli tienduizenden mensen via de golfbreker bij El Tarajal binnenkwamen. De onzekerheid zorgt voor toenemende onrust onder inwoners, migranten en vooral de vele minderjarigen die in opvanglocaties of op straat verblijven. Ook de verhouding tussen de Ceutaanse president Juan Vivas en de regering in Madrid is sterk verslechterd.

Premier Pedro Sánchez verdedigde op 3 september in het parlement het regeringsbeleid. Hij ontkende dat Marokko verantwoordelijk was voor de massale oversteek en benadrukte de Spaanse soevereiniteit over Ceuta en Melilla. Een verzoek van Ceuta om de nationale noodtoestand uit te roepen was eerder afgewezen, omdat de Spaanse wet migratiecrises daarvoor niet als grond erkent. Volgens Sánchez kunnen migranten niet zonder meer massaal worden teruggestuurd: juridische procedures, asielaanvragen, een uitspraak van het Hooggerechtshof, de aanwezigheid van duizenden minderjarigen en samenwerking met Marokko maken dat ingewikkeld. Hij verwacht pas tegen het einde van het jaar meer stabiliteit.

De discussie over de mogelijke rol van Marokko laaide opnieuw op nadat op 9 september bijna veertig geheime documenten werden vrijgegeven. De oppositie vindt die publicatie selectief en zegt dat belangrijke passages of documenten ontbreken. Een politierapport vermeldt dat 90,8 procent van de betrokken telefoonnummers Marokkaans was, maar dat vormt op zichzelf geen bewijs van betrokkenheid van de Marokkaanse staat. Het Europees Parlement bespreekt inmiddels een resolutie over de crisis. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen verklaarde dat Ceuta bij Spanje en Europa hoort en kondigde meer Europese ruimte voor noodmaatregelen aan, onder strikte voorwaarden. Ze wees Marokko niet rechtstreeks aan als schuldige.

In Madrid neemt de politieke druk op Sánchez toe. Oppositieleider Alberto Núñez Feijóo wil weten of de premier met de Marokkaanse koning heeft gesproken, maar kreeg daarop geen antwoord. Ook binnen Sánchez’ eigen PSOE klinkt de vrees dat de Partido Popular het debat over de crisis naar zich toe trekt.

Vivas zei op televisie dat eerdere gebeurtenissen hem ervan weerhouden Sánchez te vertrouwen om Ceuta te beschermen. Hij noemde de stad een snelkookpan en sprak van grote angst onder de bevolking. De centrale regering verwijt hem op haar beurt onvoldoende verantwoordelijkheid te nemen voor minderjarigen die op straat slapen. In de wijk El Tarajal klagen bewoners over nachtelijke overlast en protesteren sommigen tegen opvanglocaties, terwijl Save the Children waarschuwt voor toenemende agressie tegen migranten en oproept tot snelle opvang. Koning Felipe VI heeft Vivas telefonisch laten weten Ceuta binnenkort te willen bezoeken, maar een datum is nog niet vastgesteld.