Europees OM start fraudeonderzoek na tweede treinramp in Spanje

In dit artikel:

Ruim een week na het treinongeluk bij Urda in de Spaanse provincie Toledo is het Europees Openbaar Ministerie (EPPO) een fraudeonderzoek gestart naar Europees geld voor de hogesnelheidslijn Madrid-Sevilla. Op vrijdag 6 november nam de Guardia Civil op verzoek van het EPPO documenten in beslag bij spoorbeheerder Adif, de spoorwegveiligheidsautoriteit AESF en de Spaanse Rekenkamer. De recherche-eenheid UCO ondersteunt het onderzoek, dat zich richt op mogelijke fraude bij de vernieuwing van beveiligings-, sein- en communicatiesystemen. Het is nog niet bekend welke contracten, bedrijven of personen worden onderzocht.

Bij het ongeluk op 28 oktober botste een hogesnelheidstrein van Renfe kort voor 09.00 uur op een stilstaande trein van Iryo. Daarbij kwamen 69 mensen om het leven; alle slachtoffers zijn inmiddels geïdentificeerd. De Spaanse Rekenkamer had eerder kritiek op Adif wegens gebrekkig onderzoek naar mogelijke manipulatie van aanbestedingsscores en een ondoorzichtige beoordeling van een contract uit het Europese herstelplan.

In 2021 gunde Adif een opdracht van bijna 94 miljoen euro om het verouderde beveiligingssysteem LZB op de lijn te vervangen door ERTMS. Daarvan werd 77,5 miljoen euro betaald uit de Europese Next Generation-fondsen. ERTMS kan treinen volgen en automatisch een remopdracht geven, maar was op de dag van het ongeluk volgens de inmiddels afgetreden transportminister Óscar Puente nog niet operationeel. Het EPPO heeft niet bevestigd of dit contract onderdeel is van het fraudeonderzoek.

Het EPPO onderzoekt ook een ander incident op een Spaanse spoorlijn. Na een treinongeluk bij Adamuz in Córdoba, waarbij op 18 januari 46 mensen omkwamen, begon het in maart een onderzoek naar het onderhoud van die lijn. Spanje ontving daarvoor in 2024 ongeveer 111 miljoen euro Europese subsidie.