Grot bij Valencia blijkt grootste Romeinse inscriptieschat ter wereld te herbergen

In dit artikel:

In de Cova de les Dones bij Millares, in de Spaanse regio Valencia, zijn tijdens een opgravingscampagne in mei en juni 120 Romeinse inscripties gevonden. Tot nu toe waren er slechts vijftien bekend. De meeste teksten dateren uit de eerste en tweede eeuw na Christus en zijn aangetroffen in een heiligdom op ruim tweehonderd meter van de ingang, dat pas in 2024 werd ontdekt. Daarmee bezit de grot de grootste bekende verzameling Latijnse inscripties uit een grotheiligdom in het voormalige Romeinse Rijk.

Vijf inscripties zijn religieuze wijdingen aan een tot dusver onbekende godin, die wordt aangeduid als “Domina” en op drie teksten de naam “MALACI” draagt. De betekenis van die naam is nog onduidelijk, al vermoeden onderzoekers een verband met water. Volgens epigrafist Sergio García-Dils wijzen de herhaalde wijdingen op een georganiseerde cultus, en niet op afzonderlijke bezoeken.

De vele vrouwennamen en gevonden spinschijfjes suggereren dat vooral vrouwen het heiligdom bezochten. In natuurlijke waterkommen op de vloer werden bovendien offergaven gevonden, waaronder bronzen ringen, een armband, vaatjes, aardewerk, dierenresten en eerder al een munt van keizer Claudius.

De ontdekking maakt deel uit van het DONARQ-project, dat sinds 2023 meer bijzondere vondsten in de grot oplevert, zoals paleolithische rotskunst en bewerkte stalagmieten. Veel inscripties worden nog ontcijferd. De vindplaats krijgt daarnaast betere bescherming, veiligheidsmaatregelen en een digitale tweeling, zodat ook virtuele bezoeken mogelijk worden.