Miljoenen gewonnen met El Gordo, maar rust verloren in bergdorp Villamanín
In dit artikel:
In het bergdorp Villamanín (provincie León, minder dan 900 inwoners) veranderde de lokale vreugde om de nationale kersttrekking El Gordo op 22 december snel in onrust en verdeeldheid. Het winnende nummer 79.432 was verkocht als deel van een gezamenlijk initiatief van de dorpsfeestcommissie: al zeven jaar koopt die commissie volledige loten die in deelloten (décimos) worden verdeeld en verkocht om dorpsactiviteiten te financieren. Dit jaar werden 450 deelloten van 5 euro per stuk aangeboden (4 euro voor het lot, 1 euro voor de commissie).
Het probleem ontstond doordat vóór de trekking vijftig van die deelloten per ongeluk in een rugtas bij een commissie-lid achterbleven en nooit officieel werden omgezet in décimos zoals de loterij vereist. Juridisch gezien zijn die niet-geregistreerde stukken bij de trekking waardeloos, waardoor ongeveer vier miljoen euro aan prijzengeld niet uitgekeerd kan worden en vijftig deelnemers hun verwachte winst kwijtraken. De fout kwam aan het licht direct na de trekking en leidde tot felle emoties en confrontaties in het dorp.
Op tweede kerstdag kwamen winnaars, gedupeerden en de commissie bijeen in het gemeentehuis; de Policía Nacional hield buiten toezicht. De jonge feestcommissie (vijftien leden, 18–25 jaar) gaf de fout toe en bood publiekelijk excuses aan; leden gaven ook aan af te zien van hun eigen aandeel om de gedupeerden tegemoet te komen. Toch is het sociale weefsel beschadigd: een achttienjarig commissie-lid sprak met tranen en zei dat “vriendschappen zijn verloren gegaan.” Wat bedoeld was als een verbindende actie om het dorp levendig te houden, heeft juist onderlinge relaties onder druk gezet.
Er is een poging tot een praktische oplossing: een meerderheid van de rechtmatige winnaars zou hebben ingestemd met het vrijwillig afstaan van ongeveer tien procent van hun uitkering, waardoor de uitbetaling per lot van circa 80.000 naar zo’n 72.000 euro zou dalen. Deze afspraak is niet formeel vastgelegd en niet iedereen ging akkoord, waardoor de uitkomst onzeker blijft.
De juridische kant maakt de zaak ingewikkelder. Advocaten wijzen erop dat één klacht voldoende is om de uitbetaling te blokkeren en een gerechtelijke procedure te starten die jaren kan duren en het risico met zich meebrengt dat uiteindelijk niemand betaald krijgt. Bovendien kan het vrijwillig afstaan van geld als schenking worden aangemerkt met fiscale consequenties. Spaanse media speculeren ook over een mogelijke insolventieprocedure waarbij een beheercommissie het tekort zou afhandelen. Verder rijzen vragen over verantwoordelijkheid: naast de feestcommissie zou ook de gemeente (die traditioneel toezicht houdt op dorpsfeesten) mogelijk aansprakelijk kunnen zijn.
Voorlopig is geen officiële aangifte gedaan, wat ruimte laat voor een akkoord. Maar zolang niet alle betrokkenen instemmen, blijft Villamanín gevangen tussen hoop op een snelle minnelijke schikking en de dreiging van langdurige juridische procedures — met als pijnlijke realiteit dat de sociale schade soms zwaarder weegt dan het financiële verlies.