Murcia hergebruikt 96% van zijn afvalwater, de rest van Spanje amper 14%

In dit artikel:

Spanje behoort wereldwijd tot de koplopers in waterzuivering en ontzilting, maar hergebruikt landelijk nog slechts 14% van het gezuiverde afvalwater. In 2024 werd 907,5 van de 6.271 kubieke hectometer opnieuw ingezet, een stijging ten opzichte van 10,9% in 2022. De regionale verschillen zijn groot: Murcia hergebruikt 96% van zijn gezuiverde water, terwijl Andalusië op 9,24% uitkomt en Castilla-La Mancha en Extremadura minder dan 1% halen.

Murcia is ondanks zijn droge klimaat uitgegroeid tot een belangrijke Europese groente- en fruitproducent. Boeren betalen er alleen voor het oppompen en transport; de zuiveringskosten worden via de waterrekening door alle inwoners gedragen. Daardoor hoeven afzonderlijke boerengemeenschappen niet zelf in dure installaties te investeren. Met slechts 3% van het Spaanse water produceert Murcia ongeveer een kwart van de Spaanse groente- en fruitexport.

Volgens watersectorportaal iAgua zijn de verschillen vooral institutioneel, niet technisch. Spanje heeft geen nationale toezichthouder of uniforme regels voor de prijs en kostendekking van stedelijk water. Regio’s bepalen daardoor zelf wie betaalt en wie eventuele gezondheidsrisico’s draagt. In gebieden waar water minder schaars is, ontbreekt bovendien de financiële prikkel om hergebruik uit te bouwen.

Hergebruikt water kost inclusief transport ongeveer 25 tot 30 cent per kubieke meter, tegenover 50 cent tot 1 euro voor ontzilt zeewater, vooral door het hogere energieverbruik van ontzilting. Toch voorziet hergebruikt water in Murcia nog maar in circa 13% van de totale landbouwvraag; de rest komt onder meer uit rivierwatertransport en ontzilting.

De maatschappelijke acceptatie hangt af van de toepassing. Hergebruik voor parken en tuinen wordt door 94% geaccepteerd en voor landbouw door 82%, als de kwaliteit gegarandeerd is. Voor drinkwater is dat slechts 25%, vooral door wantrouwen in de veiligheid. Andere Spaanse regio’s bestuderen inmiddels het model van Murcia, omdat hergebruik door toenemende droogte steeds belangrijker wordt voor landbouw en dagelijks watergebruik.