Natuurpark Doñana overspoeld door jerrycans van drugssmokkel
In dit artikel:
Op het strand van Matalascañas bij Nationaal Park Doñana spoelen sinds kort honderden blauwe en witte jerrycans aan, veelal met restjes brandstof. Ze zijn kennelijk achtergelaten door snelle smokkelboten die drugs vanuit Noord-Afrika naar Spanje vervoeren; lege containers worden overboord gegooid en drijven door wind en stroming naar de kust. Activisten die de vervuiling volgen, zoals Enrique Herrero, zien een toename van plastic, blik en netresten en noemen de situatie alarmerend.
Doñana, een UNESCO‑werelderfgoed met een van Europa’s rijkste biodiversiteiten — leefgebied van de Iberische lynx en belangrijke tussenstop voor duizenden trekvogels — krijgt door dit zwerfafval directe schade. Lekkende brandstof kan bodemleven aantasten en dieren lokken of vergiftigen. Veel aanspoelplekken liggen moeilijk bereikbaar, waardoor grootschalige opruiming lastig is en beheerders geen eenduidige aanpak kunnen uitvoeren.
Bevoegdheden en toezicht schieten tekort: volgens Lucas Lavilla, vertegenwoordiger van Guardia Civil‑agenten in Huelva, fungeert Doñana steeds vaker als toegangspunt voor drugs en ontbreekt effectieve fysieke bewaking. Regionale en nationale overheden reageren traag of nauwelijks, waardoor burgers en milieuorganisaties zelf beelden en signalen op sociale media verspreiden maar structurele maatregelen uitblijven. Voor velen vormen de aanspoelende jerrycans een zichtbaar symptoom van een grotere problematiek: drugssmokkel die zich op zee afspeelt terwijl de ecologische gevolgen op land onderbelicht blijven.
Tegelijk is er op beleidsniveau een andere bedreiging: de Spaanse regering wil grote delen van het park herclassificeren van zoetwater- naar zoutwatermoeras. Ruim 270 wetenschappers waarschuwen dat zo’n stap kan leiden tot verzilting, minder bescherming en grootschalige verlies van habitat — naar schatting zou zo’n twee derde van de huidige zoetwatermoerassen hun status verliezen. De regering noemt het een juridische aanpassing op basis van de Kustwet, critici vrezen dat het ingrepen in waterbeheer en infrastructuur makkelijker maakt.
De combinatie van illegale vervuiling en potentiële beleidswijzigingen legt de kwetsbaarheid van Doñana bloot. Wetenschappers, activisten en lokale gemeenschappen luiden de noodklok: zonder daadkrachtige monitoring, handhaving en een coherent beschermingsbeleid loopt zowel de unieke biodiversiteit als de rol van het park in vogelmigratie ernstig gevaar.