Onderzoek slaat alarm: apen op Gibraltar 'detoxen' na gevoerd te zijn door toeristen

In dit artikel:

Gibraltar neemt extra maatregelen om de berberapen (Macaca sylvanus) op de Upper Rock beter te beschermen nadat veldonderzoek (2022–2024) en een studie in Scientific Reports aantonen dat toeristenvoedsel hun gezondheid en gedrag verandert. Hoewel voeren verboden is, geven bezoekers en soms touroperators de apen nog regelmatig koekjes, chocolade, ijs, chips en andere snacks; onderzoekers schatten dat bewerkt menselijk voedsel inmiddels zo’n 20% van hun foeragetijd uitmaakt.

Die verkeerde voeding bevat veel suiker, vet en zuivel — vooral lactose waar berberapen na het zogen slecht tegen kunnen — en leidt tot spijsverteringsproblemen en meer contact tussen mens en dier, met bijbehorend infectierisico. Na het eten van toeristensnacks werd tientallen keren geobserveerd dat apen aarde (vooral rode klei) aten of zelfs stukjes asfalt, gedrag dat lijkt te dienen als een natuurlijke detox of om schadelijke bestanddelen te neutraliseren. Dit geofagie-gedrag kwam vooral voor bij groepen in drukbezochte toeristische zones; in bijna ongerepte delen van Gibraltar en bij populaties in Marokko, Algerije en opvangcentra werd het nauwelijks gezien.

De overheid reageert door extra medewerkers op strategische plekken van het natuurreservaat te plaatsen om het voederverbod te handhaven en de apen te beschermen. Een gespecialiseerd team verzorgt de dieren dagelijks met een dieet van fruit, groenten en noten dat door dierenartsen en apenspecialisten is samengesteld; er zijn ook drinkplaatsen en nieuwe foerageergebieden in voorbereiding. Tegelijk start een bewustwordingscampagne van het ministerie van Milieu en de toeristische dienst om bezoekers en gidsen te informeren over de schadelijke gevolgen van voeren. De regering benadrukt dat de apen een beschermd, wild symbool van Gibraltar zijn en geen levend speelgoed. Vergelijkbare problemen met toeristenvoedsel zijn ook gemeld bij makaakpopulaties in onder meer Hongkong en Taiwan.