PP wint Andalusische verkiezingen, maar raakt afhankelijk van Vox
In dit artikel:
Juanma Moreno bevestigde zondag in Andalusië zijn positie als de grootste politieke kracht van de regio: de Partido Popular won in alle provincies en bleef veruit de belangrijkste partij. Toch ging die zege gepaard met een bittere bijsmaak: de PP komt, met vrijwel alle stemmen geteld, net niet boven de absolute grens van 55 zetels in het 109 zetels tellende Andalusische parlement. Daardoor verliest een ogenschijnlijk ruime overwinning veel van zijn eenvoud en wordt het vormen van een stabiele regering een lastige klus.
De onverwachte winnaar van deze verkiezingen in functionele zin is Adelante Andalucía, de links-regionalistische partij van José Ignacio García. Die partij boekte veel beter resultaat dan voorzien en wist in meerdere provincies precies die laatste zetels te veroveren die Moreno nodig had gehad voor een zelfstandige meerderheid. Adelante trok daarmee zowel teleurgestelde linkse kiezers als nieuwe stemmers aan en verstoorde zo de machtsberekening: niet Vox, maar de linkse opmars belette de PP het alleenbestuur.
Vox krijgt desondanks opnieuw een strategische rol. De radicaal-rechtse partij groeide niet spectaculair, maar heeft genoeg zetels om invloed te claimen bij de regeringsvorming. Historisch gezien streeft Vox er in andere regio’s naar om niet alleen steun van buiten te geven maar ook plek in het bestuur te nemen; dat ligt ook nu voor de hand. Voor Moreno levert dat een dilemma op: zijn succes berustte op een gematigd profiel waarmee hij centrumkiezers aantrok, en een open coalitie met Vox kan dat beeld aantasten door de harde standpunten van die partij op thema’s als migratie en identiteit.
Voor de socialistische PSOE is het resultaat een duidelijke teleurstelling. María Jesús Montero, prominent gezicht van de landelijke PSOE, kon haar beloften rond verbetering van de gezondheidszorg in Andalusië niet omzetten in voldoende stemmen. Haar partij bleef ver verwijderd van het bestuur in een regio die vroeger een socialistisch bolwerk was; Montero sprak van resultaten “waar we niet op hadden gehoopt” en benadrukte dat de partij moet werken aan het terugwinnen van vertrouwen.
Nationaal heeft de uitslag dubbele betekenis: PP-leider Alberto Núñez Feijóo kan wijzen op een grote regionale overwinning, maar mist de bewijslast dat gematigd rechts zonder Vox kan regeren. De komende weken beloven moeizame onderhandelingen, waarbij Moreno zal moeten afwegen hoeveel concessies hij bereid is te doen om stabiliteit te bereiken—en of dat zijn gematigde profiel en de politieke rust van de afgelopen jaren op het spel zet.