Spanje wil dat EU samenwerkingsakkoord met Israël opschort
In dit artikel:
De Spaanse premier Pedro Sánchez kondigde op 19 april in Gibraleón (Huelva) aan dat zijn regering dinsdag in Brussel zal voorstellen het EU-associatieverdrag met Israël op te schorten of te verbreken. Met die stap zet Spanje opnieuw druk op de Europese Unie om steviger te reageren op het beleid van premier Benjamin Netanyahu; Sánchez betoogde dat een regering die het internationaal recht schendt geen volwaardige partner van de EU kan blijven.
Sánchez deed zijn uitspraak tijdens een partijbijeenkomst van de PSOE ter ondersteuning van María Jesús Montero, die campagne voert voor de Andalusische regionale verkiezingen van 17 mei tegen de zittende PP-president Juan Manuel Moreno Bonilla. Zijn waarschuwing had zowel een buitenlands- als een binnenlands-politieke ovaal: hij riep westerse leiders op Netanyahu tot de orde te roepen en noemde de huidige oorlog – die hij in verband bracht met eerdere stappen van Trump en Netanyahu richting Iran – een ernstige fout met zware humanitaire en economische gevolgen.
Op Europees niveau is het plan om het associatieverdrag op te schorten al langer onderdeel van het debat, maar lidstaten liggen verdeeld over zo’n ingrijpende maatregel. Het voorstel van Spanje vereist brede steun binnen de EU, en het is nog onzeker of die er is.
Sánchez combineerde zijn internationale kritiek met scherpe aanvallen op binnenlandse tegenstanders: hij beschuldigde de Partido Popular en Vox ervan weg te kijken bij wat hij een “illegale oorlog” noemt en tegelijk publieke diensten te ondermijnen. Montero benutte het evenement om sociale thema’s te benadrukken: kortere wachttijden in de publieke gezondheidszorg, de bouw van 100.000 woningen in twee termijnen en maatregelen om jongeren bij een eerste huis te helpen.
Israël reageerde snel en scherp: minister van Buitenlandse Zaken Gideon Saar noemde Sánchez’ houding op X hypocriet en verwees naar Spanje’s betrekkingen met landen als Turkije, Venezuela en Iran. Daarmee verscherpt de diplomatieke spanning tussen Madrid en Jeruzalem. Of Spanje’s voorstel daadwerkelijk tot concrete sancties of de opschorting van het associatieverdrag leidt, hangt af van het politieke draagvlak binnen de EU.