Trashumancia Spanje: duizenden schapen trekken weer naar de bergen

In dit artikel:

Duizenden schapen trekken deze weken opnieuw dwars door Spanje langs de eeuwenoude cañadas reales, de wettelijk beschermde veeroutes. De seizoensmigratie van vee, trashumancia genoemd, is in volle gang: twee merino-kuddes met samen 3.200 dieren leggen vanuit Extremadura zo’n 600 kilometer af naar de zomerweiden in León. Het gaat daarbij niet om een toeristische show, maar om een nog altijd economisch en praktisch belangrijke vorm van veehouderij.

De traditie kreeg extra aandacht doordat 2026 door de Verenigde Naties is uitgeroepen tot het Internationale Jaar van de Graslanden en Herders, en omdat UNESCO trashumancia eind 2023 als immaterieel erfgoed erkende. Onderweg is de tocht niet zonder risico’s: in Valladolid stierven onlangs 29 schapen van een herder, mogelijk door vergiftiging, waarna de Guardia Civil een onderzoek begon.

In verschillende dorpen wordt de komst van de kuddes juist feestelijk onthaald, zoals in Prioro in León, waar een jaarlijkse fiesta de trashumancia plaatsvond. Tegelijkertijd staat de traditie onder druk. In Soria namen drie broers na meer dan vijftig jaar afscheid als laatste traditionele merino-herders van de provincie, omdat opvolgers ontbreken. Spanje telt nog altijd ongeveer 125.000 kilometer aan historische veeroutes, maar vergrijzing, hoge kosten, bebouwing en verdwijnende landbouwpraktijken maken de toekomst onzeker. Toch proberen regionale overheden en jonge initiatieven de praktijk levend te houden, onder meer via nieuwe erfgoedbescherming en verwerking van schapenwol.